|
|
|
Hastalar genellikle özel yardım ve
tedavi görmek için hastaneye yatarlar. Farklı hastane türleri
arasında bir ayrım yapılabilir, ancak günlük kullanımda hastane
deyimi fiziksel hastalıkların tedavi edildiği bir kurum için
kullanılır. Çağdaş hastanelerde genellikle farklı hastalıkları
olan hastaların yattığı birkaç koğuş bulunur. Bir koğuşta
bulunan hastaların tümü genellikle aynı tür tedavi görür, insan
hastanede yattığı zaman bazen katı olan birçok kurala uymak
zorundadır. Hastalar genellikle bundan hoşlanmazlar ve tedavi
olma hakları dışında tüm haklarının ellerinden alındığım
hissederler. |
|
|
|
Hastane insanların özel yardım ve tedavi gördükleri bir
kurumdur. Hastanelerdeki aşırı yığılmayı önlemek için, kronik
hastaların bakımı amacıyla günümüzde özel sağlık yurtları
kurulmuştur.
|
|
Hastaneye Yatma, Kalma, ve Taburcu Olma |
Genellikle bir insan doktorun tavsiyesi üzerine hastaneye yatar.
Bu birkaç etmenin sonucu olabilir. Birçok durumda teşhis
konabilmesi için tam bir muayene gerekir ya da özel araçların ya
da sürekli denetimin gerekli olduğu özel bir tedavi tavsiye
edilir. Hastaneye yatarken hastanın diş fırçası, sabahlık ve
diğer tuvalet malzemesi gibi şeyleri beraberinde getirmesi
tavsiye edilir.
Bir şey kesindir; o da gereksiz yere uzun bir süre hastanede
yatmaya gerek olmadığıdır. Hastaya uygun tıbbi tedavinin evde
verilebilmesi olanaklı olduğu an, hasta bir başka hastaya boş
bir yatak sağlamak üzere hastaneden ayrılabilir. İnsanın kendi
isteği üzerine, hatta tüm tavsiyelere karşın, hastaneden
ayrılması her zaman olanaklıdır. Ancak bu durumda hastanın kendi
isteğiyle ve risk unsurunu göze alarak hastaneden ayrıldığına
ilişkin bir kağıt imzalaması gerekir. Bu durumda hasta kendi
sağlığına ilişkin sonuçlardan kendisi sorumludur. Bu bildirimin
amacı doğal olarak kendi yeteneklerinin son sınırına kadar
hastalarını tedavi edeceğine ilişkin yemin etmiş olan doktoru
korumaktır. Bu tür imzalı bir bildirim doktorun, daha sonra bir
hasta ya da hastanın ailesi tarafından ihmal nedeniyle dava
edilmesi halinde, ortaya çıkabilecek güçlükleri önlemesini
sağlar. Bir hastaneden kendi istekleri ile ayrılan hastalar
herhangi bir güçlük olmadan yeniden aynı hastaneye kabul
edilebilirler. |
|
|
Bir hastanın belirli bir tedaviyi ya da muayeneyi
kabul etmemesi halinde bir şey imzalaması gerekmez. Bu tür
uygulamalar için her doktorun hastasının onayını alması gerekir.
Ancak genel olarak bir doktorun bu tür bir onay için hastasına
başvurması çok ender görülür. Tüm muayenelerin (incelemelerin)
ve tedavilerin sonuçları hastaya bakan doktorlar tarafından
hastanın dosyasındaki bir rapora kaydedilir. Diğer bir kâğıtta
hastanın hastaneye girerken vermiş olduğu kendisine ilişkin
tıbbi özgeçmişi, yani geçirdiği hastalıklar, ailesinde ve
çevresinde bulunan hastalıklar, (anamnez) vb. bulunur. Hastanın
dosyasını yalnız hastanenin doktorları görebilir. Pek çok
durumda hastanın durum raporu hastadan adeta bağımsızdır. Durum
raporu aracılığıyla, bir hasta yatağının ucunda hiç bir zaman
görmemiş olduğu doktorlar durum raporunu okurlar ve bundan
belirli sonuçlar çıkarırlar. Hasta hastaneden ayrıldıktan sonra,
durum raporu hastanenin arşivinde dosyalanır.
Bakıcı personelde kendi bakım raporları kayıtlarını tutarlar.
Genellikle bunlar kişisel gözlemleri kapsar. Her gün servis
doktoru hastaları ziyaret eder (vizit). Hastaları dolaşırken
yanında bir hemşire bulunur. Genellikle birkaç doktor ziyarete
çıkar ya da fakülte hastanelerinde staj gören doktorlar da
birlikte dolaşırlar. Hasta hastaneden ayrılırken, servis doktoru
hastanın durumuna ilişkin bir rapor yazar. Bu, hastaya uygulanan
tedaviyi belirten ve hastanın durumunu açıklayan bir rapordur.
Taburcu olurken, hazırlanan bu rapora epikriz denir.
Ziyaret: Günümüzde birçok
hastanede anne babanın hastanede yatan çocuklarını gün boyunca
ziyaret edebilmeleri ve olanaklı olduğu ölçüde çocuklarının
bakımıyla ilgilenmeleri olanaklıdır. Diğer ziyaretçiler ise
ziyaret saatlerinde gelmelidirler. Bunun birkaç nedeni vardır.
Her şeyden önce hastanın olabildiğince dinlenmesi gerekir. Uzun
ziyaretler yalnızca ilgili hasta için değil, aynı zamanda aynı
odayı paylaşan diğer hastalar içinde genellikle çok yorucudur.
Ayrıca bakıcı personelin çalışma saatleri nedeniyle her şeyin
programlanması gerekmektedir. Enfeksiyöz hastalık
bulaştırmamaları için çocuklar bazı koğuşlara alınmazlar.
Herhangi bir nedenle hastanın, ziyaret saatleri dışında
ziyaretçi kabul etmesi her zaman olanaklıdır. Ancak bunun için
hastanın özel istekte bulunması gerekir. Hastanın bir ziyaretçi
ile yakın ilişkiye girmesine izin verilmez. Bir kişinin yalnızca
gözlem amacıyla hastanede yatması halinde, hafta sonlarını
evinde geçirebilmesi her zaman olanaklıdır. |
| Bir hastanedeki en
önemli gruplar ve servisler şunlardır:
1. Yönetim genellikle hastanenin
dışında çalışan insanlardan oluşur. Denetleyici yönetim ve
yönlendirici yönetim esas yönetime uzman kadroya bırakarak
hastane yönetiminin günlük işlerine karışmaz. İdarecilerle
birlikte profesyonel bir politika oluşturmaya çalışır.
2. Hastanenin yönetimini uzman
doktorlardan birisi (başhekim) yürütür. Üniversite
hastanelerinde ise rektör, dekan gibi üst düzey yöneticileri
bulunur.
3. Tıp uzmanlarından oluşan
doktor kadrosu, bu kadrodan seçilen üyeler genellikle yönetim ve
idarecilerle danışır ve doktor uzman alınması ya da çıkarılması
hakkında öneriler getirir. Doktorların oluşturdukları komiteler
enfeksiyonun önlenmesi ve hastalıkların en iyi biçimde
engellenmesi gibi konularla uğraşmalıdırlar. Geniş kapsamlı
dayanışmaları nedeniyle doktorlar kadrosu bir hastanedeki en
güçlü grubu oluşturur.
4. Bakım servisi. Bir hastanenin
personelinin hemen hemen yarısını bakıcı ve denetleyici
görevlerle uğraşan personel oluşturur.
5. Doktorlara yardımcı servisler
(fizyoterapistler, röntgen laboratuarında çalışanlar, konuşma
bozukluklarını tedavi eden uzmanlar) kendi mesleklerinin
kurallarına uygun bir biçimde, doktor uzmanların tavsiyelerine
göre çalışırlar.
6. Laborantlar.
7. Eczacı. Her hastanede ve
sağlık hizmeti gören kurumda genellikle bir eczacı bulunur ve
bunlar tüm ilaç gereksinimlerini olabildiğince kendileri
karşılamaya çalışırlar.
8. Sivil servis hastanenin otel
işlevini yürütür. Temizleme, yıkama, yamama ve yiyeceklerin
satın alınması ve hazırlanması servislerini kapsar.
9. Teknik servis hastane
binalarının bakımını yürütür ve hastanenin su, yakıt ve elektrik
gereksinimini denetler. Bu servisin bir alt kısmı hastanenin
tıbbi malzeme bakımını sürdürür.
10. İdari ve mali servis.
11. Satın alma servisi.
12. Servis personeli, örgütleme
ve eğitim. |
|
Hastane Türleri ve Bölümleri |
Günlük kullanımda
hastane sözcüğünün fiziksel olarak hasta olanlar için var olan
kurumlar anlamına gelmesine karşın, akli bozuklukları olan
kişilerin tedavi edildikleri kurumlar olan akıl hastaneleri,
psikiyatri klinikleri ve sağlık yurtlarına da hastane
denmektedir. Fiziksel hastalıkları tedavi eden hastaneler genel,
belirli bir alanda ve fakülte (üniversite) hastaneleri olarak
üçe ayrılır. Fakülte hastanesi her zaman bir üniversitenin tıp
fakültesine bağlıdır. Eğitim ve bilimsel araştırma alanlarında
özel görevler yüklenir. Klinik de denen belirli bir alandaki
hastanın ise belirli tür hastalara (örneğin yalnız çocuklara),
belirli hastalıklara (kanser, sara, astım gibi) ya da
uzmanlıklara (göz hastalıklara ya da doğum gibi) hizmet sunar.
Genel bir hastanede ise değişik hastalıklar tedavi edilir. Bu
hastanelerde genellikle her uzmanlık alanı için bir bölüm
bulunur. Günümüzde hastalıkları aynı uzmanlık alanına girmese
bile aynı bakımı gereksinen hastaların bir araya getirilmesi
yeğlenmektedir.
Büyük hastanelerde yoğun bakım birimleri bulunur. Bunlar
durumları çok ciddi olduğu için çok özel bakım gerektiren,
burada bulundukları süre içinde yaşamsal beden işlevlerinin
sürekli gözlemlenmesi gereken hastalar için özel bir bölümdür.
Mimari açıdan ise bir hastane yapısı şu temel olgu tarafından
belirlenmektedir: bir hemşirenin 5-6 hastanın bakımını
üstlenebilmesi ve bir koğuş şefinin de aynı sayıda hemşireyi
denetleyebilmesi. Bu nedenle bir bakım biriminde ya da koğuşta,
tek çift, dört ya da atlı yataklı 25-30 oda bulunur. Birkaç
bakım biriminden oluşan yatak koğuşlarının yanı sıra inceleme,
tedavi odalarının, laboratuarların, teknik malzeme ve personel
odalarının bulunduğu tedavi koğuşları da vardır. Ayrıca her
hastanede, hastaneye yatmadan sağlık hizmetinden yararlanan
hastalar için bir poliklinik bulunur. Polikliniklerde uzman
doktorlar belirli saatlerde hastaları kabul ederler ve gerekirse
ufak ameliyatlar yaparlar. |
|
|
