|
Anatomik
bozukluklar doğuştan veya sonradan olabilir. Organlardaki
işlevsel bozukluklar, başka bir organdaki enfeksiyondan
kaynaklanabilir. Kalp üfürümü çoğunlukla tiroit bezinin aşırı
çalışmasından (tirotoksikoz) ileri gelir. Ayrıca, pek çok
hastalık ve işlevsel bozukluk psikolojik nedenlere dayanır.
En yakın
bildiğiniz doktor ya da varsa aile doktorunuz, hastalandığınızda
şikâyetlerinizi dinleyecek ve sizi muayene edecek ilk doktor
olacaktır. Bundan sonra gerekiyorsa, belli bir dalda uzmanlaşmış
başka bir doktora başvurabilirsiniz. Uzman doktor, hastanın
rahatsızlığını bozuk olan organdan ya da bütünüyle değişik bir
organ bozukluğundan kaynaklanabileceğini düşünerek işe başlar.
Bir uzmana danışmak olağan olmakla birlikte her zaman
gerekmeyebilir.
|
|
Bir örnek
verelim. Oldukça az yemek yemesine karşın gittikçe şişmanlayan
bir kadın düşünün. Şişmanladıkça dertler artar; tembelleşir,
cildi kurur, unutkanlık başlar. Adetten kesilir, kalp atışları
yavaşlar, takma dişleri uymamaya başlar. Burnu su toplar,
kabızlık baş gösterir ve eklemlerinde ağrılar belirir. Doktoru,
böylesine az yemek yemesine karşın bu kadının sürekli kilo
almasının nedenlerini merak etmeye başlar. En sonunda bir diyet
uzmanına başvurarak bir zayıflama rejimi önermesini ister. Buna
karşın hastanın tembellik ve unutkanlığı sürdüğü için, bir sinir
uzmanına ve cilt kuruması için bir cildiyeciye başvurulur. Bir
jinekologdan adet kesilmesine ilişkin bilgi alınır. Kalp
atışlarındaki yavaşlamanın teşhisi için bir kalp uzmanı
tarafından elektrokardiyogram çekilir. Bir dişçi yeni takma
dişler denerken, kulak-boğaz-burun uzmanı dolu burnun açılması
için bir burun damlası önerir ve bir mide-barsak hastalıkları
uzmanı kabızlığı gidermek için laksatif bir ilaç verir. Bir
romatolog tarafından eklemlerin tedavisi yönünde gerekli çabalar
başlatılır. Ancak, en sonunda bir dâhiliyeci tüm belirtileri
birleştirerek tek bir hastalık olarak ele alıncaya dek hastada
bir iyileşme gözlemlenmez. Muayene sonucu bu çeşitli belirti ve
şikâyetlerin tiroit bezinin yavaş çalışması sonucu beden
metabolizmasının yavaşlamasından ileri geldiği ortaya çıkar.
Günlük dozlarda alınan bir tiroksin hapı ile hastanın tüm
şikâyetleri sona ererek hasta bir iki hafta içinde iyileşir.
Tepeden tırnağa farklılıklar gösteren şikâyetlerin izlenmesinde
insan bedeninin bir bütün olarak ele alınmasında yarar vardır.
Bu nedenle hastanın geçmişini bilen aile doktoru ya da pratisyen
doktorun etkinliği savunulur. Dikkatini iç hastalıklar üzerinde
yoğunlaştıran tıp uzmanının, diğerlerinden daha bütünleyici bir
yaklaşım izleyeceği kesindir. Tıp dünyası gün geçtikçe daha da
daralan alanlarda uzmanlaşmaya başlamıştır. Göz, kulak, burun ve
boğaz, diş, ağız ameliyatları, deri, ayak, sinirler, psikiyatri,
cerrahi müdahale ve iç hastalıkların uzmanları ayrıdır. İç
hastalıkları uzmanının ilgi alanı oldukça geniştir. Bu nedenle
akciğer uzmanı, kardiyolog (kalp ve damar uzmanı),
gastroenterolog (mide-barsak hastalıkları uzmanı), hepatolog
(karaciğer hastalıktan uzmanı,), nefrolog (böbrek hastalıkları
uzmanı), hematolog (kan hastalıkları uzmanı), endokrinolog (iç
salgı bezleri uzmanı), romatalog (eklem hastalıkları uzmanı)
gibi çeşitli dallara ayrılmaktadır. Cerrahi de geniş kapsamlı
bir alan olduğu için çeşitli alt gruplara bölünebilir. Bu
gruplar ortopedik cerrahi (kemik), plastik (cerrahi, beyin
cerrahisi (beyin ve omurilik), damar cerrahisi, göğüs cerrahisi
(kalp ve akciğerler) ve çene cerrahisi gibi alt uzmanlık
dallandır. Sürekli değişen toplumsal yaşamın gereklerine uygun
olarak tıp bilimi de kendi içinde pek çok uzmanlık dalına
ayrılmıştır. Bir şirket doktoru, spor takımı doktoru, laboratuar
doktoru, sanayi doktoru, okul doktoru, doku bilimi üzerinde
mikroskobik araştırma yapan patolog-anatomist, bakteriyolog,
virolog, ve rehabilitasyon konusunda uzmanlaşan doktorlar
gelişmekte olan tıp dünyasının örneklerini oluşturmaktadırlar.
Bu uzmanlaşmaya karşılık insanın öğelerinin tümü insan denen
bütünün birer parçası olarak görüldüğü ve öğeler tepeden tırnağa
bir bütünlük içinde ele alındığı ölçüde sağlık sorunları daha
kolay aşılabilecektir. |